III. Selim’den Tanzimat’a Osmanlı Devleti’nde Yeniden Yapılanma Hareketleri

Tarih boyunca neredeyse bütün devletler, pek çok nedenden ötürü zaman zaman çeşitli düzenlemeler yapmak zorunda kalmışlardır. Yeniden yapılanma hareketleri olarak adlandırılabilecek olan bu düzenlemeler vasıtasıyla devletler, hem çağın gereklerini yerine getirebilmek hem de varlıklarını devam ettirebilmek adına çabalamışlardır. Medeniyetler beşiğine ev sahipliği yapmış bir coğrafyada yükselen ve yaklaşık altı yüz yıl hükümranlık süren Osmanlı Devleti incelendiğinde, bahse konu yeniden yapılanma hareketlerine rastlanılması kaçınılmazdır. Bu bağlamda, Osmanlı Devleti’nde bazı dönemler yeniden yapılanma hareketlerinin zirveye ulaştığı dönemler olarak değerlendirilmektedir. İşte Tanzimat Dönemi de, getirdiği radikal düzenlemeler ile Osmanlı yönetim tarihi için her zaman ayrı bir öneme sahip olmuştur. Şüphesiz, her dönem devraldığı miras üzerine yenilikler inşa etmektedir. III. Selim ve II. Mahmut Dönemleri ise, Tanzimat Dönemi’ne zemin hazırlamaları bakımından dikkate değerdir. Çalışmada, sultan III. Selim Dönemi’nden Tanzimat Dönemi’ne kadarki süre zarfında mali, idari, askeri, adli ve eğitim alanlarında yapılan değişiklikler ortaya konulmaya çalışılmıştır.